Brabantse Omgevingsvisie

Denk mee!

Ook ideeën over de Brabantse Omgevingsvisie? Laat het weten »

De Brabantse Omgevingsvisie, samen komen wij er wel uit!

 Auteur: Menno de Lange, Brabant Pionier

Begin 2017 was daar de oproep om “Brabant Pionier” te worden en mee te werken aan de Brabantse Omgevingsvisie. De provincie Noord-Brabant zocht mensen die mee wilden werken aan de toekomst van Brabant. Mensen die betrokken zijn bij Brabant als provincie, een mening hebben over de manier waarop Brabant er uit ziet of is georganiseerd. Brabanders die op een verrassende manier bijdragen aan de grote maatschappelijke uitdagingen voor de provincie.

Waarom ik reageerde?

‘Nou, ik wil wel meewerken aan die toekomst’, dacht ik. Bovendien heb ik ook wel een mening over hoe die in te vullen is. De rode draad voor mij is dat ik:

  1. Mij wil inzetten voor een duurzame samenleving
  2. De bottum-up beweging wil ondersteunen en mede invullen. Waarbij dit om bewoners kan gaan, maar net zo goed een ambtenaar, medewerker, ondernemer of student.
  3. Verbindingen wil leggen tussen de 4 O’s (Onderop of Ondernemende burger, Ondernemer, Onderwijs en Overheid).

Ik mocht meedoen!

Samen met ambtenaren en andere betrokkenen gingen we op zoek naar ambities en een nieuwe aanpak voor de Brabantse leefomgeving. Dat was wel even wennen, soms schuurde en botste het behoorlijk. ‘Zonder wrijving geen glans’ zeggen ze dan, maar laatst zei iemand dat ‘als je blijft wrijven het kapot gaat’. Ik wil stellen dat er wel wat glans is gekomen, maar eigenlijk was de tijd te kort om het oogverblindend te laten worden.

Waar botste het dan?

De 20 Brabant Pioniers kenden elkaar niet, zo ook de Brabant Pioniers en ambtenaren. Daarbij had iedereen ander taalgebruik, inzichten en gewoontes. De emoties liepen af en toe hoog op, maar dat zorgde er ook wel weer voor dat wij tot de kern kwamen. Door alle gesprekken leerde je elkaar steeds persoonlijker kennen en dat zorgde ervoor dat er meer begrip kwam. Hierdoor ontstond ook steeds beter resultaat. Ambtelijk wilde men graag de diepte in en werken aan de kadervorming. De Brabant pioniers wilden echter veel meer naar de gedeelde waarden en hoe wij ervoor gaan zorgen dat initiatieven ook makkelijk van de grond komen. Dat botst. Maar als je elkaar wat beter leert kennen, en je dus ook oog hebt voor elkaars leef- en systeemwereld, gaat het al een stuk beter.

Partnerschap in plaats van participatie

Tine de Moor (Hoogleraar sociale en economische geschiedenis aan de Universiteit Utrecht) heeft een onderscheid gemaakt in burgerbetrokkenheid. Dit gaat van inspraak, participatie, co-creatie, partnerschap naar onafhankelijk burgercollectief. Bij elke stap verschuift het eigenaarschap en de beslissingsmacht verder naar de bewoners. Bij co-creatie ligt die nog bij de overheid, maar vooral ondersteunend aan de bewoners. Bij partnerschap ligt die bij de bewoners en is de rol van de overheid beperkter en is er meer sprake van partners die gelijkwaardig optrekken.

De opgaven voor de toekomst zijn fors. We kunnen ze aan mits overheden en burgercollectieven dat samen met andere partijen als gelijkwaardige oppakken. Dat vraagt om een andere omgeving. Het vraagt om een omgeving waarin wij de gezamenlijke ambities en basiswaarden die in de Omgevingsvisie komen, in de praktijk invullen. De maatschappelijke opgave staat centraal en niet de korte termijndoelen van geld of macht.

Maar hoe gaan wij dat doen?

Hoe werken gelijkwaardige partners samen aan de ambities en opgaven? Onderstaande afbeelding van De Coöperatieve Samenleving geeft een mooie visuele weergave. De Coöperatieve Samenleving gaat naar een nieuw speelveld, waar naast Overheid en Markt ook de georganiseerde burgerij echt mee gaat spelen op het veld.

Dat vraagt om een nieuwe inrichting, nieuwe spelregels en afspraken hoe wij het met elkaar willen vormgeven. Daarbij heb je een gezamenlijke ambitie en spreek je gezamenlijke waarden af. Dit zal niet direct goed verlopen en dus laten wij ons allen ook de kans geven om dit te leren. En ruimte te bieden voor het maken van fouten.

Het vraagt ook om meer ruimte voor burgerinitiatieven, meer ondersteuning, meer faciliteiten, meer samenwerking met de partners, betere toegang tot kennis, meer ontsluiting tot budgetten, et cetera. Want waar de Markt en Overheid dit vaak wel hebben, is het voor burgerinitiatieven nog vaak lastig en worstelen zij zich er vaak doorheen.

Wat is er dan nodig?

  1. Doen: er zijn genoeg initiatieven, pak ze op.
  2. Lerende omgeving: er is veel te verkennen, er is veel nieuw, er zullen fouten gemaakt gaan worden, als wij er maar van leren.
  3. Samenwerken: de opgaven zijn te groot en Overheid, Ondernemende Burger / Onderop, Onderwijs en Ondernemers hebben elkaar hard nodig. Belangrijk daarbij is dat je elkaar moet leren kennen. Het is dus belangrijk om die verbindingen tot stand te brengen en dat er langdurige samenwerkingen ontstaan. Zorg voor verbinders, die deze partijen bij elkaar brengen.
  4. De burgerij als speler: zorg dat de ondernemende burgerij een speler van formaat gaat worden. Ondersteuning, faciliteiten, kennis, middelen, et cetera. Provincie Brabant kent vele fondsen, waar blijft het “Fonds voor de ondernemende burgerij”?
  5. Lokaal: initiatieven en invulling van de opgaven die er liggen, die spelen vaak lokaal. Bovenstaande heeft dus ook een lokale invulling nodig. Dus zorg dat de spelers elkaar lokaal makkelijk vinden, digitaal, maar vooral ook fysiek. Zorg dat initiatieven lokaal ondersteuning vinden door de lokale verbinders.

Ik blijf Brabant Pionier en ik hoop dat wij dat allemaal gaan worden. Ik hoop dat de prille samenwerkingen worden doorgezet en dat Brabant gaat glanzen.

 

Want, de Brabantse Omgevingsvisie, samen komen wij er wel uit!

 

Menno de Lange

Brabant Pionier,

Voorzitter van Stichting Droomwonen Brabant, die als missie heeft: ”Letterlijk en figuurlijk meer ruimte voor zelfbouw”,

Initiatiefnemer Stichting PakhuisB die zich inzet voor de transitie naar de volhoudbare samenleving.

Betrokken burger in wijk, gemeente en provincie.

 

Reacties (0)

Er zijn nog geen reacties. Wees de eerste om te reageren ›

Reageren

Reageren via je account? Log dan eerst in

Je e-mailadres zal niet op de site worden getoond.

Team Omgevingsvisie

Provincie Noord-Brabant